शिर्डी ते अजिंठा लेणी — अंतर, वेळ आणि वेरूळ कॉम्बो (2026)

शिर्डी ते अजिंठा लेण्यांपर्यंत रस्त्याने अंतर साधारण 110–130 किमी आहे, आणि मार्ग व वाहतुकीनुसार सुमारे 2.5 ते 3.5 तास लागतात. अजिंठा लेणी दर सोमवारी बंद असतात आणि इतर दिवशी सकाळी 9 ते संध्याकाळी 5:30 वाजेपर्यंत उघडी असतात. अजिंठासोबत वेरूळ एकाच दिवसात जोडणे शक्य आहे पण घाईचे ठरेल — बहुतेक यात्रेकरू दोन दिवस ठेवणे जास्त सोयीचे मानतात.

🚗 कसे पोहोचाल: शिर्डी ते अजिंठा लेणी

शिर्डी ते अजिंठा लेण्यांपर्यंतचे रस्त्याने अंतर साधारण 110–130 किमी आहे, आणि हा प्रवास सहसा सुमारे 2.5 ते 3.5 तासांचा असतो, जो नेमका मार्ग आणि छत्रपती संभाजीनगरमधून जाताना असलेल्या वाहतुकीवर अवलंबून असतो.

बहुतेक जण कोपरगाव आणि छत्रपती संभाजीनगर (पूर्वीचे औरंगाबाद) मार्गे जातात, नंतर राज्य महामार्गावरून उत्तरेकडे फरदापूरकडे वळतात, जे लेण्यांचे प्रवेशद्वार असलेले गाव आहे. बहुतांश रस्ता चांगल्या स्थितीत आहे, आणि लेण्यांजवळ पोहोचताना थोडा घाट रस्ता लागतो.

हा दिवस मोठा असल्याने, शिर्डीहून सकाळी लवकर (6–7 वाजता) निघाल्यास लेण्यांमध्ये पूर्ण दिवस घालवता येतो आणि अंधार पडण्यापूर्वी परतण्यासाठीही वेळ राहतो.

🚫 अजिंठाची वेळ आणि सोमवारची बंदी

अजिंठा लेणी अपवाद न करता दर सोमवारी बंद असतात. इतर सर्व दिवशी ती सकाळी 9 ते संध्याकाळी 5:30 पर्यंत उघडी असतात, शेवटचा प्रवेश साधारण संध्याकाळी 5 वाजेपर्यंत दिला जातो.

तुम्ही शिर्डीहून एका दिवसाची सहल करत असाल, तर नुसत्या ये-जा करण्यातच 2.5–3.5 तास जातात, त्यामुळे सोमवारी निघाल्यास बंद गेट्सच हाती येतील. बुकिंगआधी तुमची तारीख मंगळवार-रविवार या दिवसांशी नक्की जुळवून पाहा.

याउलट, वेरूळ लेणी मंगळवारी बंद असतात, आणि म्हणूनच दोन्ही ठिकाणे परंपरेने एकाच वेळी नव्हे तर वेगवेगळ्या दिवशी पाहिली जातात.

🎟️ प्रवेश शुल्क आणि टाळता न येणारी शटल सेवा

अजिंठाचे प्रवेश तिकीट भारतीय आणि सार्क देशांतील नागरिकांसाठी ₹40 आणि परदेशी नागरिकांसाठी ₹600 आहे; 15 वर्षांखालील मुलांना प्रवेश मोफत आहे.

खासगी वाहनांना थेट लेण्यांपर्यंत जाण्याची परवानगी नाही. सर्वांना फरदापूर टी-पॉइंटजवळ, सुमारे 4 किमी अंतरावर, गाडी उभी करावी लागते आणि सक्तीच्या एएसआय शटल बसने पुढे जावे लागते — नॉन-एसी किंवा एसी बससाठी प्रति फेरी थोडे शुल्क आकारले जाते. हातातील कॅमेऱ्याने फोटो काढण्यासाठीही एक छोटे शुल्क आहे.

रोख रक्कम किंवा यूपीआय सज्ज फोन सोबत ठेवा, कारण शटल थांब्याजवळील काउंटर दोन्ही स्वीकारतात.

🖼️ वेळ कमी असल्यास कोणत्या लेण्यांना प्राधान्य द्यावे

अजिंठामध्ये 30 कातळकोरीव लेणी आहेत, पण मोठा प्रवास केल्यानंतर, या सर्वात महत्त्वाच्या लेण्यांवर लक्ष केंद्रित करा:

• लेणे 1 — सर्वात प्रसिद्ध भित्तिचित्र, बोधिसत्व पद्मपाणि, तसेच बुद्धांची इतर चित्रे

• लेणे 2 — छताची सजावट आणि बुद्धांच्या जन्मकथेची चित्रे

• लेणे 16 आणि 17 — या स्थळावरील सर्वात सुस्थितीतील चित्रे, जातककथांच्या तपशीलवार चित्रणासह

• लेणे 26 — 29 फूट लांबीची भव्य कातळकोरीव निजलेली बुद्धमूर्ती (महापरिनिर्वाण)

ही पाच लेणी नीट पाहण्यासाठी, चित्रांचा आस्वाद घेण्याच्या वेळेसह, किमान 2–3 तास लागतात.

🗓️ अजिंठा आणि वेरूळ एका दिवसात — की दोन दिवसांत?

अजिंठा आणि वेरूळ यांच्यात सुमारे 100 किमी अंतर आहे, म्हणजे दोन्हींमध्ये सुमारे 2.5–3 तासांचा प्रवास. प्रत्येक ठिकाण नीट पाहण्यासाठी पायी 2–3 तास लागतात.

नियोजनासाठी दोन्हींची तुलना येथे दिली आहे:

हा भाग स्वतंत्रपणे तपासत असाल, तर शिर्डीकडे शिर्डी ते वेरूळ लेणी याबद्दल आधीच सविस्तर मार्गदर्शक आहे, आणि शिर्डी ते संभाजीनगर या मार्गदर्शकात दोन्ही लेण्यांसाठीचे टॅक्सी दर दिलेले आहेत.

✅ तुमच्यासाठी काय योग्य आहे?

दोन्ही लेणी एका सहलीत जबरदस्तीने जोडण्याऐवजी तुमचे नियोजन तुमच्या वेळापत्रकाशी जुळवा:

• फक्त एका दिवसाची सहल (केवळ अजिंठा): शिर्डीहून लवकर निघा, पूर्ण दिवस अजिंठामध्ये घालवा, रात्री परत या. वेरूळही हवे असल्यास हे टाळा — एकट्या लेण्यांनाच पूर्ण दिवस लागतो.

• दोन्ही लेणी जोडणे: दोन दिवस बुक करा आणि मध्ये संभाजीनगरजवळ मुक्काम करा. दोन्ही एकाच दिवशी बसवण्याचा प्रयत्न टाळा; यामुळे चित्रे आणि कैलास मंदिर दोन्हींची घाई होईल.

• वेळ खूपच कमी असल्यास: अजिंठा किंवा वेरूळ यापैकी एक निवडा, दोन्ही नको. सूर्योदयापूर्वी सुरुवात आणि शिर्डीला उशिरा रात्री परतण्याची तयारी असल्याशिवाय एकाच दिवसाचा कॉम्बो करू नका.

🛣️ शिर्डीहूनच्या मार्गाबद्दल एक टीप

हा प्रवास अहमदनगर जिल्ह्यातील शेतांमधून जात संभाजीनगर बायपासपर्यंत पोहोचतो, त्यामुळे रुंद महामार्गाच्या भागांसोबतच दोन-लेनचे रस्तेही लागतात. कोपरगाव आणि संभाजीनगरजवळ इंधन आणि खाण्यासाठीचे थांबे सहज मिळतात, पण फरदापूरजवळ पर्याय कमी होत जातात.

🏨 अजिंठा आणि वेरूळ जोडत असाल तर कुठे राहावे

तुम्ही ही सहल दोन दिवसांत विभागत असाल, तर छत्रपती संभाजीनगर (पूर्वीचे औरंगाबाद) मुक्कामासाठी नैसर्गिक आधारस्थान आहे — हे अजिंठापासून सुमारे 100 किमी आणि वेरूळपासून सुमारे 30 किमी अंतरावर आहे, आणि येथे विमानतळ व रेल्वे स्थानक दोन्ही आहेत.

रोज रात्री शिर्डीला परतण्याऐवजी येथे राहिल्यास दोन लांब प्रवास वाचतात आणि पुढील लेण्यासाठी लवकर सुरुवात करणे सोपे होते. हॉटेल पर्यायांमध्ये विमानतळाजवळील बिझनेस हॉटेलपासून ते रेल्वे स्थानकाजवळील बजेट हॉटेलपर्यंत सर्व समाविष्ट आहे.

शिर्डीहूनच्या लांब प्रवासाच्या बदल्यात अजिंठा भारतातील काही सर्वात जुनी शाबूत चित्रे दाखवते, आणि सोमवारची बंदी व वेरूळचे अंतर लक्षात घेऊन केलेले थोडेसे नियोजन दिवस घाईचा होण्यापासून वाचवते. ॐ साईं राम.